د امریکا او ایران د سولې تړون د تېلو د راتلونکو قیمتونو د ټیټېدو سبب شو

د امریکا د ولسار ډونالډ ټرمپ او د ایران د چارووالو ترمنځ د سولې تړون د اعلان څخه وروسته د تېلو راتلونکي قیمتونه (futures) ټیټ شول ^[1].

دا پرمختګ له نړیوالو انرژي بازارونو څخه یو مهم جغرافیایي-سیاسي د خطر پریمیم (risk premium) لیرې کوي. دغه تړون د هرمز تنگې د پلان شوې بیا खुल کېدو措 شاملې دي، چې د تېلو د نړیوالو cargoes لپاره یو criticality نقطه ده او د بازار د نوسانونو (volatility) اصلي سرچینه وه.

په لندن کې د ICE Brent او په امریکا کې د West Texas Intermediate (WTI) دواړو په بازارونو کې د بازار عکس العملونه سمدستي وو [1, 2]. د قیمتونو د ټیټېدو دقیق پیمانه په اړه د سرچینو ترمنځ توپیر شته. په یوه relatório کې ویل شوي چې د Brent قیمتونه 3.98% ټیټ شوي ^[1]، په داسې حال کې چې بل relatório ښيي چې قیمتونه نږدې پنځه سلنه ټیټ شوي ^[2].

د Brent خامې تېلو د پایلتنۍ قیمت په اړه متضاد معلومات شته. یوې سرچینې قیمت 83.85 ډالره په هر بیرل ذکر کړی ^[1]، په داسې حال کې چې بلې سرچینې قیمت 98.83 ډالره په هر بیرل raport کړی ^[2]. West Texas Intermediate قیمت 92.03 ډالره په هر بیرل raport شوی ^[2].

د دې بازارنۍ بدلونونو د وخت په اړه هم تناقضونه شته. یو relatório د قیمتونو ټیټېدلو نیټه یکشنبه، 14 مای 2026 ذکر کړې ^[1]، پداسې حال کې چې بل relatório یکشنبه، 24 مای 2026 ته اشاره کړې ^[2].

د تړون سمدي عملیاتي اغېز د بحري لاسرسۍ په محور ګرځي. د هرمز تنگې بیا खुल کېدل د جمعې په ورځ، 19 مای 2026 لپاره پلان شوي دي ^[1]. oczتوقع کیږي چې دا اقدام به د تېلو جریان stabilize کړي او په سیمه کې د عرضې د ناڅاپي ګډوډیو احتمال کم کړي.