په سوئټرلند کې د امریکا او ایران د سولې مذاکرې وځنډول شوې

د امریکا او ایران د مذاکرکونکو ترمنځ په زوریخ، سوئټرلند کې پلان شوې د سولې مذاکرې د جمعې په ورځ، 19 جون 2024، وځنډول شوې ^[1].

دا ځنډ په داسې حال کې رامنځه راغی چې دواړه هېوادونه د مینځني خشر conflict د پایپېښو لپاره د یوې تلکامې تړون رامنځته کولو هڅلې کوي. څرنګه چې په دې مذاکرو کې لوړ پویا چارواکي، د总统 Donald Trump او د ایران د بهرنیو چارو وزیر Abbas Araghchi شامل دي، هر ډول ګډوډوالی د یوې نازکې ډیپلوماټیکې پرمختګ د ځنډ خطر لري.

د سوئټرلند بهرنیو چارو وزارت ویل چې د مینځني خشر conflict د پایپېښو لپاره د یوې تړون په اړه د امریکا او ایران د مذاکرکونکو خبرې به د جمعې په ورځ نه ترسره کېږي ^[1]. د دې ځنډ لامل د امریکا د پلاټو د سفر پلانونو کې ځنډ و، چې په ځانګړي ډول Secretary of State Vance متاثر شوی و ^[2]. چارواکو وویل چې د دواړو خواوو ترمنځ پاتې ډیپلوماټیک شرایط (caveats) د وخت د بدلون په پریکړه کې یوContributing factor وو [1, 2].

سره له دې چې مخ‌امخو meetings ځنډ شوي، ځینې پرمختګونه ثبت شوي دي. د امریکا高级 چارواکو وویل چې President Trump او د ایران لوړ پویا مذاکرکونکی لا دمخه په لیره توګه (remotely) د تفاهم په یو یادښت (memorandum of understanding) لاسلیک کړی دی ^[3]. دا لومړنی تړون وړاندیز کوي چې د همکارۍ لپاره یو بنسټ شته، حتی کهن физиکي summit لا تر اوسه پلان شوی نه وي.

بهرنی څارونکو د احتمالي حل د سرعت په اړه optimist expressions ورکړي دي. د پاکستان لومړی وزیر Shehbaz Sharif وویل چې د امریکا او ایران د سولې تړون کولی شي په 24 ساعتونو کې finalize شي ^[4].

د دې ځنډ له امله د summit د وضعیت په اړه په راپورونو کې تناقض رامنځه راغلی. سره له دې چې ځینې راپورونو وړاندیز کړی چې مذاکرې د پلان سره سم روانې دي، خو د سوئټرلند حکومت وویل چې د جمعې Meeting لغوه شوی و ^[1].